دربه همراهره مجازات جایگزین حبس

۲۶ اردیبهشت ۱۳۹۷ طراحی

از پنج قاضی که از مجازات جایگزین حبس برای متهمان هستفاده کرده‌اند، دیروز از سوی معاونت اجتماعی و پیشگیری از جرائم قوه قضائیه تقدیر شد. در این جلسه کارگروه‌هایی برای بررسی نواقص مجازات‌های جایگزین تشکیل و بر این نکته تأکید شد که زیرساخت‌ها به همراهید فراهم شود و اماکنی که افراد قرار هست به‌عنوان مجازات جایگزین در آن‌ها خدمت کنند، نیاز‌های خود را ارائه دهند تا قضات راحت‌تر تصمیم‌گیری کنند.

صدور مجازات جایگزین حبس

اصولا مجازات جایگزین چه ضرورتی دارد؟
به همراه عنایت به موضوعات اقتصادی و اینکه در سیهست جنایی اسلامی و در دین مبین اسلام چندان بر کیفر تأکید نشده هست و حتی در خیلی از موارد به سیهست بزه‌پوشی و تشویق‌نکردن به اقرار توجه و تأکید شده و به همراهتوجه به اصل اقتضاگرایی و اینکه خیلی‌ها معتقدند این اصل ابزاری هست برای رسیدن به عدالت و در دین اسلام نیز به آن توجه شده هست، مجازات جایگزین امری مهم به نظر می‌رسد.

مجازات‌های جایگزین می‌تواند جلوی هزینه‌های زیادی را که شخص محکوم بعضا می‌تواند به همراهعث آن شود، بگیرد و همچنین از جنبه منفی مجازات حبس جلوگیری کند. اجرای کامل این قانون می‌تواند به همراهعث اعتماد عمومی مردم به دستگاه قضائی شود. همیشه برای اجرای خوب یک قانون به همراهید بستر‌های فرهنگی، حقوقی و قضائی آن محقق شود و حتی شخص شاکی نیز به همراهید به این به همراهور برسد که مجازات جایگزین حبس می‌تواند جنبه مثبت و مؤثرتری در فرد محکوم داشته به همراهشد.

چه کار به همراهید کرد که پذیرش عمومی برای اجرای مجازات جایگزین حبس وجود داشته به همراهشد؟
به همراهید به همراه فرهنگ‌سازی و فراهم‌کردن بستر فرهنگی، پذیرش این مجازات‌ها را نهادینه کرد تا ظرفیت‌های قانونی هستفاده از مجازات جایگزین حبس مهیا شود. ادارات و مؤسسات دولتی پذیرنده دراین‌به همراهره که موظف به پذیرش محکومان در مجازات‌های جایگزین حبس هستند، به همراهید همکاری خوب و کامل داشته به همراهشند و نوع نگرش این مؤسسات به همراهید نسبت به فرد محکوم مثبت به همراهشد نه اینکه به‌عنوان یک فرد طردشده به او نگاه شود.

یکی از چالش‌ها در اجرای مجازات‌های جایگزین این هست که این مجازات‌ها می‌تواند زمینه‌ساز دوبه همراهره جرم شود؛ برای مثال می‌تواند به همراهعث افزایش سرقت شود، برای این مشکل چه به همراهید کرد؟
به همراهید ابتدا به شخصیت و سوابق متهم توجه و بعد از بررسی، از این نوع مجازات هستفاده شود؛ یعنی به همراهید بعد از بررسی اینکه فرد جنبه و ظرفیت مجازات جایگزین را دارد از این نوع مجازات هستفاده کرد.

مجازات جایگزین حبس صرفا برای حبس‌زدایی و کم‌شدن مجرمانی هست که در زندان هستند یا اهداف دیگری را هم دنبه همراهل می‌کند؟
قطعا هدف اصلی اصلاح و به همراهزپروری هست نه اینکه صرفا از دست زندان یا زندانی رهایی پیدا کنیم.

در قوانین وجود دارد که متهم به همراهید موافق اجرای مجازات جایگزین دربه همراهره خود به همراهشد. اگر قرار بر پذیرش خود متهم به همراهشد، جنبه مجازاتی آن زیر سؤال نمی‌رود؟
فردی که مرتکب یک فعل عمد یا غیرعمد شده هست، آن چیزی را که برایش مناسب‌تر هست می‌پذیرد و اگر هم نپذیرفت مجازات اصلی را به همراهید تحمل کند؛ پس به همراهتوجه به مزایا و شرایط مجازات جایگزین حبس، این نوع مجازات برای او مناسب‌تر هست.

مجازات جایگزین به‌هرحال مجازات هست و متهم به همراهید آن را بپذیرد، چه مطابق میل او به همراهشد و چه نبه همراهشد. شرط پذیرش این نوع مجازات ازسوی خود متهم آیا نمی‌تواند یک نقص به همراهشد؟
به‌هرحال درحال‌حاضر قانون این حق را به او داده هست.

به نظر شما این قسمت از قانون نیاز به به همراهزنگری ندارد؟
من اعتقاد دارم در بعضی از موارد آیین‌نامه ماده ۷۹ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ به همراهید به همراهزنگری شود و تغییراتی اتفاق بیفتد. این ماده و آیین‌نامه، در مورد مجازات جایگزین حبس هست و یک‌سری نواقص و کمبود‌هایی دارد که به همراهید در مورد آن‌ها پیش‌بینی‌های لازم انجام شود؛ مثلا در آیین‌نامه بحث بیمه حوادث پیش‌بینی نشده که لازم هست به این مورد توجه شود.

مگر مجرمانی که برایشان مجازات جایگزین در نظر گرفته می‌شود، چه کار‌هایی به همراهید بکنند که به بیمه احتیاج دارند؟
مثلا انجام یک‌سری کار‌های یدی در شهرداری. البته مجازات جایگزین صرفا به چنین مواردی محدود نمی‌شود؛ مثلا اگر کسی هستاد دانشگاه هست می‌توانیم او را مجبور کنیم که به صورت رایگان تدریس کند یا اگر دندان‌پزشک هست از او بخواهیم به صورت رایگان تعداد مشخصی مریض را در روستا یا یک بخش محروم مداوا کند، اما فردی که وضعیت کاری‌اش به نحوی هست که به همراهید یک خدمت عمومی در شهرداری انجام دهد، ممکن هست یک‌سری حوادث برای او به وجود بیاید که این به همراهید پیش‌بینی شود.

اینکه فرد بخواهد کاری را که در تخصصش هست به صورت رایگان انجام دهد، بیشتر شبیه مجازات نقدی محسوب می‌شود؛ در واقع مثل اینکه کار کند و مبلغ جریمه‌اش را بپردازد.
این نوع مجازات جایگزین حبس را که فرد خدمات رایگان در تخصص خود ارائه دهد، قانون صراحتا پیش‌بینی کرده هست. درواقع مجازات اصلی که برای متهم در نظر گرفته می‌شود، حبس هست و نه جریمه نقدی، اما ما به او می‌گوییم حبس را تحمل نکن و بیا این کار را انجام بده. حتی در برخی موارد جزای نقدی هم مجازات جایگزین حبس هست.

آیا فکر می‌کنید مجازات جایگزین برای جلوگیری از وقوع جرم هم مفید هست؟
من اعتقاد شخصی دارم قطعا تأثیرگذار هست، اما به همراهید بسترسازی و فرهنگ‌سازی شود، چون در جامعه ما این به همراهور وجود دارد که وقتی به همراه مجرم برخورد شده هست که او به زندان برود و معمولا شکات زمانی قانع می‌شوند که طرف مقابل به زندان معرفی شده به همراهشد.

مجازات جایگزین برای چه نوع جرائمی در نظر گرفته شده هست؟
قانون صراحتا جرائمی را که مجازات جایگزین برای آن‌ها در نظر گرفته شده، پیش‌بینی کرده هست و من اعتقاد دارم به همراهید در این قانون به همراهزنگری و دایره شمول مجازات جایگزین حبس گسترده‌تر شود. الان کمی محدود هست.

الان مجازات جایگزین حبس به صورت رویه ثابت هستفاده نمی‌شود و بیشتر به صورت نوآوری هست. چه به همراهید کرد که رویه شود؟
به همراهید برای قضات کیفری کارگاه‌های آموزشی برگزار شود. نه صرفا در تهران بلکه در همه هستان‌ها و شهرستان‌ها؛ البته بحث مجازات جایگزین در اکثر موارد اختیاری هست، اما این به همراهید اصلاح شود؛ یعنی به همراهید در بعضی موارد مجازات حذف شود نه اینکه مجازات وجود داشته به همراهشد و بعد ما برای آن جایگزین تعیین کنیم.

دانلود آهنگ مسعود صادقلو ما به هم میایم